Uluslararası Yol Federasyonu (IRF), savunmasız yol kullanıcıları için kentsel yol tasarımı konulu üç günlük mesleki eğitim programının kayıtlarını açtı. Eğitim 3-5 Kasım 2026 tarihlerinde Katar’ın başkenti Doha’da yapılacak.
Program; yol idaresi yöneticileri, mühendisler, trafik yönetimi ve yol güvenliği uzmanları, sivil toplum temsilcileri, kolluk personeli, araştırmacılar ve akademisyenlere yönelik.
Eğitimin içeriği
IRF programı teşhisten tasarıma, oradan da değerlendirmeye uzanan bir sıra üzerine kurmuş.
Birinci gün riskin tespiti ve önceliklendirilmesine ayrılmış. Yol kullanıcılarının altyapıyla etkileşimi, kentsel yolların çevre arazi kullanımıyla ilişkisi ve teşhiste kullanılan analitik araçlar ele alınıyor: trafik çatışma analizi, kaza analizi, yol güvenliği teşhisinde yapay zekâ uygulamaları ve risk önceliklendirme. Gün ayrıca başlıca altyapı güvenliği yönetim araçlarını tanıtıyor: Yol Güvenliği Etki Değerlendirmesi, Yol Güvenliği Denetimi (Road Safety Audit), Yol Güvenliği Muayenesi, Kara Nokta Yönetimi ve Güvenli Sistem yaklaşımı. Ardından yayalara özgü içerik geliyor: sinyalize ve sinyalize olmayan geçitler, yaya adacıkları, trafik sakinleştirme ve erişim yönetimi.
İkinci gün kapsamı bisikletliler, motosikletliler, toplu taşıma kullanıcıları ve diğer savunmasız gruplara genişletiyor. Kendini açıklayan yollar (self-explaining roads), güvenli hız için tasarım, yol tasarım öğeleri, otobüs durakları, güvenli kavşaklar ve tali yol geçitleri işleniyor. Güvenli Sistem ilkelerinin doğrudan yol tasarımına uygulanması da bu günün konuları arasında. Vaka çalışmaları ve güvensiz yol öğelerinin tespitine yönelik bir takım çalışması yapılıyor.
Üçüncü gün uygulama ve ölçmeye ayrılmış. Taktiksel kentleşme (tactical urbanism) ve geçici müdahaleler ile sonuçların referans veri, güvenlik hedefleri, temel performans göstergeleri ve kaza düzeltme faktörleri kullanılarak değerlendirilmesi konuları ele alınıyor. New York ve Dubai’den vaka çalışmaları programda yer alıyor.
Eğitmenler
Programı Tawab Kazemi yönetiyor. IRF’nin verdiği bilgiye göre Kazemi’nin ulaştırma, trafik ve yol güvenliği projelerinde 29 yılı aşkın deneyimi bulunuyor ve yollar, toplu taşıma, bisiklet ve yaya tesislerini kapsayan binden fazla uluslararası yol güvenliği denetimi gerçekleştirmiş.
Kendisine Dr. Müh. Wael Alhajyaseen eşlik ediyor. Katar Üniversitesi bünyesindeki Katar Ulaştırma ve Trafik Güvenliği Merkezi’nde doçent olan Alhajyaseen’in çalışma alanları trafik güvenliği, trafik kontrolü ve işletmesi, yol kullanıcısı davranışı, trafik simülasyonu, sanal gerçeklik uygulamaları ve akıllı ulaşım sistemleri. IRF’ye göre Alhajyaseen’in yürüttüğü Trafik Güvenliği Mesleki Eğitim Programı 2016’dan bu yana 400’ü aşkın kıdemli mühendis ve uygulayıcıya ulaşmış.
Programın arka planı
IRF, bazı ülkelerde yol ölümlerinin yüzde 70’inden fazlasını savunmasız yol kullanıcılarının oluşturduğunu, Katar’da bu oranın yaklaşık yüzde 30 olduğunu belirtiyor.
Bu çerçeve küresel tabloyla uyumlu. Dünya Sağlık Örgütü’nün en güncel Küresel Yol Güvenliği Durum Raporu’na göre savunmasız yol kullanıcıları dünya genelindeki trafik ölümlerinin yüzde 53’ünü oluşturuyor: yayalar yüzde 23, motorlu iki ve üç tekerlekli araç sürücüleri yüzde 21, bisikletliler yüzde 6, elektrikli scooter gibi mikro hareketlilik araçlarının kullanıcıları ise kalan bölümü kapsıyor. Küresel trafik ölümleri yılda yaklaşık 1,19 milyon düzeyinde ve 2010’dan bu yana yüzde 5 azaldı.
Aynı raporda, böyle bir eğitimin neden var olduğunu belki de en iyi açıklayan veri yer alıyor. Dünya genelinde incelenen yolların yaklaşık yüzde 80’i yaya güvenliğinde asgari üç yıldız notunu karşılayamıyor ve bisikletli ölümleri artarken incelenen yolların yalnızca yüzde 0,2’sinde bisiklet şeridi bulunuyor.
Katar’ın savunmasız kullanıcılardaki yaklaşık yüzde 30’luk payı küresel ölçekte düşük sayılır. Ancak Körfez bölgesinin yüksek hızlı ana arter yol tasarımı ve hızlı kentsel büyümesi, eğitimin ele aldığı tasarım sorularını doğrudan güncel kılıyor.
Pratik bilgiler
Tarih: 3-5 Kasım 2026 Yer: Doha, Katar Format: Vaka çalışmaları ve etkileşimli takım çalışması içeren üç günlük yüz yüze eğitim Kayıt: IRF kayıt portalı üzerinden açık
Duyuruda katılım ücreti belirtilmedi. Katılmayı düşünenlerin fiyatlandırma, iptal koşulları ve varsa grup veya üye indirimleri için kayıt sayfasını incelemesi gerekiyor.
